Cần làm rõ clip người được cho là CSCĐ có động tác thô bạo với dân

Dù danh tính, đơn vị công tác cũng như toàn bộ nguyên nhân sự việc hiện chưa được cơ quan có thẩm quyền xác nhận, những gì thể hiện trực tiếp trên hình ảnh là đủ để khiến hành vi của người này cần được làm rõ một cách nghiêm túc, công khai và không né tránh.

Qua đoạn video được cung cấp, có thể thấy một nhóm người đang đứng gần phương tiện tại khu vực có nhiều nhà cao tầng. Một người đàn ông mặc áo trắng đứng đối diện người mặc trang phục màu đen được cho là CSCĐ. Trong quá trình hai bên đối diện và trao đổi, người mặc trang phục đen có động tác đưa tay rất nhanh về phía vùng đầu, mặt hoặc cổ của người áo trắng. Ngay sau thời điểm đó, người áo trắng đưa tay lên giữ vùng đầu, cổ của mình.

Chỉ riêng một đoạn video ngắn chưa thể trả lời đầy đủ rằng trước đó hai bên đã nói gì, có hành vi chống đối hay không, người mặc trang phục đen có thực sự là cán bộ CSCĐ đang làm nhiệm vụ hay không, cũng như động tác trong clip chính xác có tính chất pháp lý như thế nào. Những vấn đề ấy phải được xác minh bằng video gốc, lời khai của những người liên quan, camera an ninh khu vực và kết luận của cơ quan chức năng.

Nhưng sự thận trọng trong xác minh không đồng nghĩa với việc phải làm ngơ trước một hình ảnh có dấu hiệu thô bạo như vậy.

Nếu người xuất hiện trong clip thực sự là cán bộ Cảnh sát cơ động, đặc biệt nếu đang thực hiện nhiệm vụ, thì cách hành xử thể hiện trong đoạn ghi hình là điều rất khó chấp nhận và cần được giải trình đến nơi đến chốn. Một bộ đồng phục của lực lượng thực thi pháp luật không chỉ đại diện cho cá nhân đang mặc nó. Phía sau bộ đồng phục ấy là quyền lực nhà nước, kỷ luật ngành và niềm tin mà người dân dành cho cơ quan công quyền. Vì vậy, bất kỳ động tác sử dụng sức mạnh nào đối với công dân cũng không thể được coi là một phản ứng cá nhân tùy hứng.

Luật Cảnh sát cơ động hiện hành quy định lực lượng này phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân và chịu sự giám sát của Nhân dân. Luật cũng nghiêm cấm cán bộ, chiến sĩ CSCĐ lạm dụng hoặc lợi dụng chức vụ, quyền hạn, vị trí công tác để vi phạm pháp luật, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân hoặc có hành vi sách nhiễu, gây khó khăn.

Chính vì thế, nếu kết quả xác minh cho thấy động tác trong video là hành vi cố ý tác động vào người đối diện mà không xuất phát từ một tình huống pháp luật cho phép sử dụng biện pháp cưỡng chế cần thiết, thì đây không thể được xem là một chuyện nhỏ, càng không thể được giản lược thành câu chuyện “nóng giận nhất thời”.

Người thực thi pháp luật được trao những quyền hạn mà công dân bình thường không có. Nhưng quyền hạn càng lớn thì yêu cầu về sự kiềm chế, chuẩn mực và trách nhiệm càng phải cao. Không thể tồn tại quan niệm rằng mặc sắc phục đồng nghĩa với việc có quyền sử dụng sức mạnh theo cảm xúc. Quyền lực công không phải tấm giấy phép cho sự nóng nảy. Sắc phục càng không thể trở thành lá chắn cho những cách hành xử thô bạo nếu chúng thực sự xảy ra.

Xem video tại đây: LINK VIDEO

Điều đáng lo ngại hơn cả không chỉ nằm ở một động tác diễn ra trong vài giây. Những hình ảnh như vậy, nếu được xác minh là có thật và không được giải quyết minh bạch, có thể gây tổn hại trực tiếp đến hình ảnh của cả một lực lượng gồm rất nhiều cán bộ, chiến sĩ đang thực hiện nhiệm vụ đúng quy định mỗi ngày. Một hành vi thiếu chuẩn mực của một cá nhân không nên bị đánh đồng với toàn bộ lực lượng; nhưng cũng chính vì lý do đó, cơ quan quản lý càng cần xử lý rõ ràng để bảo vệ uy tín của những người đang làm đúng.

Không có cách nào bảo vệ hình ảnh lực lượng thực thi pháp luật tốt hơn việc không bao che cho hành vi sai trái của chính người trong lực lượng, nếu hành vi đó được chứng minh.

Cơ quan chức năng có thẩm quyền nên xác minh danh tính người xuất hiện trong video, tình trạng công tác tại thời điểm xảy ra sự việc, nguyên nhân cuộc tranh luận, toàn bộ diễn biến trước và sau đoạn video, đồng thời thu thập các nguồn hình ảnh khác nếu có. Kết quả xác minh cũng nên được thông tin minh bạch để tránh cả hai thái cực: vội vàng kết tội một người chỉ dựa trên một đoạn clip, hoặc xem nhẹ một hành vi có dấu hiệu không phù hợp chỉ vì người thực hiện được cho là đang mặc sắc phục.

Luật pháp cần được áp dụng nhất quán đối với tất cả mọi người. Người dân có nghĩa vụ chấp hành yêu cầu hợp pháp của lực lượng chức năng; ngược lại, cán bộ thi hành công vụ cũng phải hành động trong giới hạn mà pháp luật cho phép.

Nếu hình ảnh trong clip phản ánh đúng bản chất sự việc và người mặc trang phục đen thực sự là cán bộ CSCĐ, thì hành vi này xứng đáng bị xem xét một cách nghiêm khắc, minh bạch và không né tránh trách nhiệm. Một động tác thô bạo trước mặt người dân có thể chỉ kéo dài vài giây, nhưng hậu quả đối với lòng tin vào tính chuẩn mực của người thực thi pháp luật có thể kéo dài lâu hơn rất nhiều.

Và đó chính là lý do sự việc này không nên bị bỏ qua bằng sự im lặng.